Oorlog in de Pacific

Na de uitschakeling van de Amerikaanse Pacific Fleet op 7 december 1941 verovert Japan in vijf maanden tijd bijna geheel Zuidoost-Azië. Achtereenvolgens worden Hong Kong (25 december), Malakka en Singapore (15 februari 1942), Nederlands-Indië (8 maart 1942) en de Filippijnen (6 mei 1942) bezet. Daarna zet Japan het offensief voort in Birma, Nieuw-Guinea en de Solomon-eilanden en worden plannen gemaakt om aansluitend Nieuw-Caledonië, de Fiji-eilanden en Samoa te bezetten. De opmars over zee wordt tot staan gebracht door de Slag in Koraal Zee (mei 1942). Het plan om de restanten van de Amerikaanse Pacific Fleet bij Midway te verslaan mislukt volkomen (juni 1942). Eind 1942 start de Amerikaanse marine een beperkt offensief tegen de Solomon-eilanden. In 1943 volgen grotere offensieven: het Amerikaanse leger gaat in de aanval op Nieuw-Guinea (januari 1943) en de Amerikaanse marine start een offensief tegen de Gilbert-eilanden (november 1943). Pas in 1944 krijgt de Amerikaanse opmars vaart: het leger trekt op langs de noordkust van Nieuw-Guinea (Hollandia, Biak, Manokwari) en via de Noord-Molukken (Morotai) worden de Filippijnen aangevallen (oktober 1944). Het offensief van de Amerikaanse marine loopt via Gilbert-eilanden, de Marshall-eilanden en de Marianen. Na de verovering van laatst genoemde eilanden komen de Japanse steden binnen het bereik van de zware Amerikaanse bommenwerpers. De Japanse marine wordt vernietigd in zeeslagen in de Filippijnse Zee (juni 1944) en de Golf van Leyte (oktober 1944). Naarmate de oorlog voorduurt gaat het industriële overwicht van de Verenigde Staten steeds zwaarder wegen. In 1943 en 1944 wordt de Japanse marine versterkt met zeven nieuwe vliegdekschepen, de Amerikaanse marine met 90. In januari 1944 beschikt Japan over 4.050 vliegtuigen, Amerika over 11.442. Tussen 1942 en 1945 brengen Amerikaanse onderzeeboten meer dan vier miljoen ton (op een totaal van vijf miljoen) aan Japanse schepen tot zinken. Na de aanval op Iwo Jima (februari 1945) en Okinawa (april 1945) wordt de invasie voorbereid van Japan zelf. Deze aanval (Operatie Olympic) staat gepland voor 1 november 1945. De twee atoombommen (6 en 9 augustus) maken een einde aan de oorlog in de Pacific. Japan capituleert op 15 augustus 1945.

Literatuur

John Keegan, Atlas of the World War II (New York, 2006)
Richard Holmes (ed.), The Oxford companion to military history (Oxford, 2001)

Informatie o.a. in:

Toegang 2.22.21,
- inv.nrs. 19 t/m 45 (Serie: Department of Decimal File Relating to World War II, 1939-1945). National Archives and Records Adminstration, College Park.
- inv.nrs. 49 t/m 53 (Record group-4: USAFPAC) MacArthur Memorial, Norfolk
- inv.nrs. 483 t/m 498 (Stukken uit Shedden Collection, 1943-1945) National Archives of Australia, Canberra