National Archives (Kew, Groot-Brittannië)

Het zwaartepunt van de Britse betrokkenheid bij Nederlands-Indië, ligt in de periode 1940-1946. Groot-Brittannië maakt deel uit van het American British Dutch Australian Command, het geallieerde militaire samenwerkingsverband dat de Japanse opmars moet stuiten in Zuidoost-Azië. De geallieerden falen in dit streven en Nederlands-Indië moet capituleren. Tijdens de Japanse bezetting behoort Sumatra tot het operatiegebied South East Asian Command (SEAC), dat onder bevel staat van admiraal Mountbatten. Per 15 augustus 1945 valt, na de verschuiving van bevelsgebieden, geheel Nederlands-Indië onder Brits opperbevel.
Na de Japanse capitulatie speelt Groot-Brittannië een sleutelrol in de gebeurtenissen op Java en Sumatra. Britse troepen moeten zorgen voor de handhaving van de vrede totdat het Nederlands-Indisch bestuur zijn taken weer kan opnemen. Het duurt echter tot 28 september 1945 voordat de eerste Britse eenheden landen op Java en Sumatra.
Op 17 augustus 1945 roept Soekarno de Republiek Indonesië uit en er ontstaat een machtvacuüm. Een heftige strijd ontbrandt tussen de Indonesische strijdgroepen en de Britse troepen, waarin de Republiek Indonesië politiek en militair haar macht versterkt. Veel Indische Nederlanders beschouwen deze periode als een cruciale periode in het dekolonisatieproces. Vandaar dat gekozen is om juist over de periode van augustus 1945 (wanneer het bevelsoverdracht van SWPA naar SEAC plaatsvindt) tot en met november 1946 (wanneer de Britse troepen uit Indië vertrekken) bronnen te reproduceren.

De selectie

Er zijn archiefstukken gereproduceerd uit de volgende series:
Foreign Office 371: Events leading to the independence of Indonesia: political developments 1945 (inv.nrs. 60 t/m 77) en Situation in the Netherlands East Indies, 1945-1946 (inv.nrs 78 t/m 117).
War Office 172: stukken uit de collectie van de ‘Supreme Allied Commander South East Asia', de zogenaamde Mountbatten Diaries (inv.nrs. 118 t/m 160). Hierin zijn alle passages gereproduceerd die betrekking hebben op Nederlands-Indië.
War Office 203: een selectie van stukken over operaties uitgevoerd door Brits-Indische troepen op Java en Sumatra.